เกษตรกรต้นแบบ
"ปราโมทย์ โรจน์เรืองแสง : พาไปบุก!!! แหล่งรวมไม้ประดับยอดฮิตของคนไทย"
 19 มกราคม 2564   983
จ.ปทุมธานี
ต้องทำงานที่เราชอบ เรารัก
และเราจะทำได้ดี

"ต้องทำงานที่เราชอบ เรารัก และเราก็จะทำได้ดี" คือข้อสรุปในชีวิตของคุณปราโมทย์ เพราะบางทีร้อนหรือเหนื่อยก็ยังทำงานได้ถ้าเป็นงานที่เราชอบ แต่ถ้างานที่เราไม่ชอบไม่รัก มันทำแบบฝืน ๆ มันก็ไม่สนุก งานต้นไม้นี้คุณปราโมทย์ไม่เคยรู้สึกเบื่อเลย และคิดว่าเลือกงานที่ทำถูกต้องแล้ว เมื่อเราชอบ เราจะสนใจ จะหาข้อมูล จะมุ่งมั่น จะค้นคว้า ทดลอง และจริงจัง มันจึงประสบความสำเร็จ

ความสุขของคุณปราโมทย์วันนี้อยู่ที่การได้อยู่กับต้นไม้ ตื่นเช้ามาก็เห็นต้นไม้ ดึก ๆ ก็เห็นต้นไม้ ต้องทำงานกับต้นไม้ผสมพันธุ์ดอกไม้ ดูเท่าไหร่มันก็ไม่เบื่อ สีเขียวสบายตา สวยงาม สดชื่น แล้วการมาปลูกต้นไม้มันมีความหลากหลาย มีรูปลักษณ์ รูปทรง ที่แตกต่าง มีออกดอกออกใบสีสันแบบสนุกสนานมาก เลี้ยงเท่าไหร่ก็ไม่เบื่อ พอมาทำเรื่องปรับปรุงพันธุ์ ทำลูกผสม เป็นงานที่ทำไม่จบ มันได้ติดตามในงานที่ท้าทาย ได้เรียนรู้ไปเรื่อย ๆ มันก็สนุก ไม่เบื่อ แล้วพอมันมีผลงานมา ยิ่งมีความสุขมาก ยิ่งผลงานที่ออกมาแล้วสวยคนเขายอมรับ มันก็สร้างความสุข สร้างมูลค่าสร้างรายได้ ได้หลาย ๆ อย่าง

จริง ๆ แล้วต้นไม้เป็นสิ่งมีชีวิต คน สัตว์ พืชก็อยู่ด้วยกัน แต่บอกได้เลยว่าถ้าคนกับสัตว์แต่ไม่มีพืชนี้อยู่ไม่ได้ แต่พืชเขาอยู่ลำพังได้ ต้นไม้ให้ความสดชื่น ให้ประโยชน์ แล้วก็เป็นประโยชน์กับสิ่งมีชีวิต จริง ๆ แล้วโควิดก็ทำให้คนมาสนใจเกี่ยวกับสภาพแวดล้อม สิ่งแวดล้อมที่สำคัญก็คือต้นไม้ การปลูกเลี้ยงต้นไม้เป็นอะไรที่ดี อยากเชิญชวนคนให้ปลูกต้นไม้เยอะ ๆ มันจะเป็นประโยชน์กับตัวเองและส่วนรวม สำหรับคนที่ยังไม่เคยปลูกต้นไม้ ก็แนะนำว่าต้องเริ่มจากที่คุณชอบเอง แล้วคุณจะหาข้อมูล มันจะเริ่มมาจากการสนใจ แล้วก็ชอบ แล้วก็มารัก มันต้องเป็นทีละขั้นตอน ถ้าเราเลี้ยงดูแลเขาจริงจัง ต้องหาความรู้ความเข้าใจที่ถูกต้อง เพราะว่าต้นไม้แต่ละอย่าง พืชแต่ละอย่างมันมีความสำคัญแตกต่างกัน ถ้าชอบ ซื้อมาสวยแต่ไม่รู้วิธี ไม่นานก็จะอยู่ในสภาพไม่เหมือนเดิม ต้องหาข้อมูลที่ถูกต้องของเขาก็จะดำเนินการไปได้ด้วยดี

คุณปราโมทย์ โรจน์เรืองแสง เจ้าของสวนอัญมณี วัย 65 ปี เกิดมาในครอบครัวทำไม้ประดับ คุณปราโมทย์มีโอกาสคลุกคลีอยู่กับต้นไม้มานาน ช่วยคุณพ่อรดน้ำต้นไม้ตั้งแต่เด็ก ๆ ก็เลยทำเป็นอาชีพ ปลูกเลี้ยงต้นไม้หลากหลายชนิด ต่อมาทำเรื่องเกี่ยวกับการปรับปรุงพันธุ์ไม้ ทำลูกผสมไม้ มาได้ 20 กว่าปีผ่านมา

สมัยเด็ก คุณปราโมทย์ช่วยคุณพ่อขายต้นไม้ที่คลองหลอดหรือสนามหลวงยุคนั้น ตลาดต้นไม้ยุคแรก ๆ จะเป็นไม้ประดับเป็นส่วนใหญ่ นำเข้าจากต่างประเทศ แล้วก็พวกกล้วยไม้ มีกล้วยไม้แคทลียา ดอกหน้าวัว บอนสีที่คุณพ่อของคุณปราโมทย์เลี้ยง พวกไม้ใบก็มี อโลคาเซีย มอนสเตอร่า ยางอินเดีย ซองออฟอินเดีย จากต่างประเทศเป็นหลัก แล้วก็จะเป็นไม้ที่ราคาค่อนข้างแพงพอสมควร

คุณปราโมทย์มาเริ่มต้นทำจริงจังที่บอนไซ ในยุคแรกบอนไซมาจากต่างประเทศ มาจากจีน จากญี่ปุ่น ราคาสูงมาก ตอนที่เขาอายุ 20 ปี ก็เริ่มตั้งชมรมบอนไซในประเทศไทย แล้วก็ทำบอนไซ ขุดบอนไซ หาบอนไซ ทำปลูกเลี้ยงบอนไซอยู่นานเป็น 10 ปี แต่ตลาดบอนไซบ้านเราค่อนข้างจะเล็ก มีกลุ่มคนที่เล่นไม่มากเท่าไหร่ แต่เขาก็ยังคลุกคลีอยู่กับพวกกลุ่มทำต้นไม้ประดับทั่วไป ก็ไปเจอพวกที่เขาหาไม้ในป่า ไปเห็นรองเท้านารีก็สนใจ เอารองเท้านารีเข้ามาเลี้ยง เลี้ยงไปเลี้ยงมา ก็มาทำลูกผสม ทำใส่ขวดขาย ทำอยู่สักพักหนึ่งก็มีไซเตสเกิดขึ้นมา คือองค์กรที่ต้องไปจดทะเบียนเป็นไม้รองเท้านารี เป็นไม้หวงห้าม จะต้องขึ้นทะเบียนว่าเราเป็นผู้ครอบครองไม้ ต้องแจ้งไซเตสว่ามีกี่ต้น ต้องแจ้งยอดต้นปีปลายปีมีกี่ต้น ถือว่าเป็นเรื่องที่ยุ่งยาก เลี้ยงรองเท้านารีอยู่สักพักใหญ่ ๆ เลยคิดว่ารองเท้านารีก็คือกล้วยไม้ กล้วยไม้ถ้าไม่มีดอกก็ขายไม่ได้ ขายยาก พอดีตอนที่คุณปราโมทย์ขึ้นไปที่ไซเตส กรรมการไซเตสคนหนึ่งมาจากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ คือ ดร.สุวิช วรรณไกรโรจน์ และเป็นกรรมการไซเตส เป็นคนที่รู้จักกันมานานในวงการต้นไม้ มาขอแบ่งต้นอโกลนีมา ซึ่งคุณปราโมทย์มีต้นเก่า ๆ อยู่ต้นหนึ่ง แกก็มาถามว่าขอแบ่งได้ไหม แกจะเอาไปผสม ก็ให้อาจารย์ไปลองผสม มันก็เลยเป็นงานใหม่ขึ้นมา ก็เลยมาสนใจเรื่องอโกลนีมา ลองทำลองผิดลองถูกอยู่ 1 - 2 ปี ก็จับทางได้ ยุคแรก ๆ อโกลนีมามันไม่มีสีแดงสดใส สมัยโน้นเขาเรียกเขียวหมื่นปี แล้วก็มันก็จะเขียว ๆ คุณปราโมทย์ก็รวบรวมสายพันธุ์ แล้วก็พยายามผสมจนออกมาเป็นสีแดงทั้งใบเลย สร้างความฮือฮาให้กับวงการต้นไม้ประดับมาก ทำให้คนหันมาทำอโกลนีมากันเยอะมาก แล้วก็พัฒนากัน ดร.สุวิชก็เลยตั้งชมรมผู้พัฒนาพันธุ์ไม้ประดับ 2000 นี่คือปี ค.ศ. เมื่อ 20 ปีที่แล้ว ก็มีสมาชิกเข้ามาทำอโกลนีมากันจนทุกวันนี้ เป็นไม้เศรษฐกิจตัวหนี่ง เป็นไม้ส่งออกที่ทำรายได้ให้กับโครงการไม้ประดับได้ดี

สวนอัญมณีของคุณปราโมทย์มีพื้นที่ 5 ไร่ ส่วนหนึ่งเป็นไม้แดดให้ร่มไม้ลงดินบ้าง ไม้ที่พักไม้บ้าง เขาเรียกไม้ตกรุ่นบ้าง ไม่สร้างรายได้ ก็เอาไปพักอยู่ตามโคนต้นไม้ วันดีคืนดีก็กลับมามีกระแสอีกก็รวบรวมพันธุ์ไม้ไว้เยอะ กระจาย ๆ กันไปประมาณ 5 ไร่ มีร่วมร้อยสายพันธุ์ ทั้งไม้แดด ไม้ยืนต้น ไม้ด่าง ไม้หน้าวัว เฟิร์น ไม้ทนแล้งอะไรพวกนี้ ร่วมร้อยชนิด

จุดเด่นของสวนอัญมณี คือ ที่นี่จะสร้างลูกผสมใหม่ สร้างพันธุ์ใหม่ ๆ ปรับปรุงพันธุ์ไม้ และต้นไม้ที่สร้างขึ้นมาโดดเด่นได้รับความสนใจแล้ว มันก็เป็นช่องทางที่ดีกับเกษตรกรไทย ก็เลยเน้นให้ตรงนี้เป็นการสร้างพันธุ์ไม้ใหม่ ๆ ซึ่งทำมาได้หลายชนิดแล้ว เริ่มจากกล้วยไม้ รองเท้านารี อโกลนีมา หน้าวัวแบบแอนโทเลี่ยม ซันซีเวอร์เรีย ลิ้นมังกร วาสนา โอเบซ่า ยูโฟเบีย เป็นต้น แต่เน้นไม้ที่ทำขึ้นมาแล้วคนทั่วไปเลี้ยงได้ง่าย เช่น อโกลนีมา ไม้ใบ หรือ ลิ้นมังกร คนทั่วไปปลูกง่ายมาก ส่วนไม้ที่ค่อนข้างจะเลี้ยงยากหน่อย ก็อาจจะทำเอง แล้วก็เอาไว้ดูเป็นไม้สะสม

การผสมสายพันธุ์ต้นไม้สำหรับคุณปราโมทย์เป็นเรื่องไม่ยากเลย ถ้ารู้ว่าดอกเพศผู้ เพศเมีย ฤดูกาลออกตอนไหน ก็ไม่ยาก แต่ยากคือการมีสายพันธุ์ที่ดี พันธุกรรมที่ดี อันนี้เป็นข้อยากที่ 1 อีกเรื่องหนึ่งก็คือจะต้องมีความรู้ มีข้อมูล ความเข้าใจเรื่องลักษณะเด่นลักษณะด้อยของพืช ของไม้ชนิดนั้น ตัวไหนเด่นเพราะอะไร ตัวไหนด้อยเพราะอะไร ต้องเน้นอะไร ไม้ใบต้องเน้นสีสัน โครงสร้าง พุ่มสวย ใบหนา สีดี เลี้ยงง่าย แตกหน่อเก่ง พอมาทำลิ้นมังกรก็ต้อง กระชับ Compact เล็ก ๆ ไม่กินที่ ลิ้นมังกรชนิดใบมันจะแหลม แทงเลือดออก เขาก็ไม่นิยมแล้ว ก็ต้องเว้นไป ต้องจินตนาการ คือคิดฝันเอาว่ามันจะมาอย่างไร ก็ลองผิดลองถูกมา

การดูแลพืชแต่ละชนิดไม่เหมือนกัน อย่างที่ปลูกในโรงเรือนเป็นไม้ใบที่ชอบความชื้นชอบแสงไม่มาก ก็ต้องให้น้ำบ่อยหน่อย แต่ถ้าเป็นไม้ที่ทนแล้งอย่างลิ้นมังกรนี้อาจจะ 2 - 3 วันรดน้ำทีหนึ่ง ส่วนเรื่องพืชแมลง จริง ๆ พืชทุกอย่างมันก็มีเรื่องโรคแมลง ฉีดยาป้องกันไว้ก็ดีที่สุด ฉีดยาให้สม่ำเสมอ

สำหรับไม้เด่นของสวนอัญมณีคือ ไม้ด่าง ไม้ด่างคือไม้ที่ไม่ปกติ เหมือนสัตว์ที่กลายเป็นสัตว์เผือก มันจะมีความแตกต่างแล้วก็หน้าตาสีสันก็จะแตกต่างเลย คนส่วนใหญ่จะชอบอะไรที่แปลกแตกต่างจากเดิม ไม้เขียวก็ดูชินตา แต่พอเป็นใบ้ด่างจากใบสีเขียว มีสีขาว สีเหลือง สีชมพู สีแดง สีเทา มาหลาย ๆ สี ก็ชอบ สนใจ เมื่อได้ไปแล้วมันก็เป็นอะไรที่สวยโดดเด่น ได้รับความสนใจ แล้วก็ราคาสูง บางชนิดไม้ด่างกับไม้เขียวราคาต่างกันถึงพันเท่าเลย แค่ต้นธรรมดาราคาอาจจะแค่ต้นละ 10 บาท แต่ต้นด่างอาจจะหลายหมื่นหรือเป็นแสนเลยก็ได้ เพราะว่าจะมีนักสะสมต้นไม้อยู่ ที่จะสะสมต้นไม้ที่หายาก คนกลุ่มนี้เขาบอกว่าขอให้มีเถอะ เขายอมจ่ายกัน อีกกลุ่มหนึ่งก็คือพวกนักผสมพันธุ์ไม้เขาต้องการต้นที่มันมีความแตกต่าง

อีกชนิดที่เด่นของสวนอัญมณีคือ ลิ้นมังกร ตั้งแต่เริ่มต้นคุณปราโมทย์ไม่ได้ทำลิ้นมังกรเลย เขาสะสมไม้ด่างมากกว่า แต่เมื่อไปที่อินโดนีเซียสัก 10 - 20 ปีมาแล้ว เขาไปเจอเพื่อนคนหนึ่ง เขามีต้นไม้ต้นไม้ด่างต้นหนึ่ง ต้นกราซิลาเรีย ตอนนั้นเขายังไม่ค่อยคุ้นกับกราซิลาเรียคืออะไร ก็ไปค้น ๆ ถึงได้รู้ว่าต้นกราซิลาเรียนี้คือต้นลิ้นมังกร เพราะรูปร่างหน้าตาก็ไม่เหมือนลิ้นมังกรที่เคยเห็น ก็เริ่มสนใจ เริ่มไปค้นมาว่ามันมีหน้าตาแปลก ๆ เยอะเลย ก็เข้าไปประมูลใน eBay ก็ประมูลพันธุ์ไม้ รวบรวมพันธุ์ แล้วนำมาผสม ก็สนุกมากเลย มันมีหลากหลายมาก ก็ทำมาตั้งแต่ตอนนั้น ที่สำเร็จได้ก็คือเอาลิ้นมังกรมาผสมกับวาสนา ก็สามารถเกิดเป็นต้นได้ หลังจากนั้นพวกต่างประเทศเขาก็สนใจ ก็เอาไปศึกษา DNA สุดท้ายก็บอกว่าลิ้นมังกรกับวาสนาก็คือตัวเดียวกัน

ตอนนี้ต้นไม้ที่คุณปราโมทย์ผสมเอง และตั้งชื่อเอง คือ อโกลนีมา มีชื่อ สุวรรณภูมิ หยกสยาม ลายน้ำทอง

กลุ่มลูกค้าของสวนอัญมณีจะเป็นกลุ่มคนขาย กลุ่มพ่อค้าคนกลางในเมืองไทย และกลุ่มนักสะสมต่างประเทศ กลุ่มนักสะสมจะเป็นกลุ่มที่เขาสู้ราคา เป็นกลุ่มที่ชอบไม้แตกต่างหายาก ส่วนใหญ่จะเป็นลูกค้าต่างชาติ

ในเอเชียไล่ไปก็มี มาเลเซีย สิงคโปร์ ฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย ญี่ปุ่น จีน เกาหลี แล้วข้ามไปอเมริกา ยุโรปอีกหลายชาติ

คนจะรู้จักสวนอัญมณีเพราะคุณปราโมทย์จะนำไม้เข้าร่วมประกวดตามงานใหญ่ ๆ ทั้งงานสวนหลวง ร.9 งานเกษตร งานสวนสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ สมัยก่อนที่เดอะมอลล์เขาจัดงานบ่อยคุณปราโมทย์ก็ไป นอกจากนั้นยังมีส่วนเกี่ยวข้องกับการจัดประกวดไม้หลายชนิด

สำหรับรายได้ ยังไม่แน่นอน บางเดือนได้หลายแสน บางเดือนเป็นหมื่น บางเดือนก็เป็นล้าน มันขึ้นอยู่กับว่าจะขายไม่ขาย บางต้นคุณปราโมทย์ก็เสียดายไม่ขาย ถ้าขายก็ได้เงินก้อนใหญ่ เพราะว่ามันเป็นไม้ที่ไม่มีใครมี คุณปราโมทย์สร้างขึ้นมาเอง อย่างในการซื้อลิขสิทธิ์ถ้าคุณมีหนึ่งต้น คุณสามารถสร้างได้เป็นแสนเป็นล้านต้น สำคัญที่จะขายหรือไม่

แหล่งอ้างอิงข้อมูล

คุณปราโมทย์ โรจน์เรืองแสง
ฟาร์ม : สวนอัญมณี
ที่อยู่ : 7/1 หมู่ 8 ตำบลคลองสาม อำเภอคลองหลวง จังหวัดปทุมธานี 12120
Facebook : Unyamanee Garden

พาไปบุก!!! แหล่งรวมไม้ประดับยอดฮิตของคนไทย [ rbk | รักบ้านเกิด ]

เรื่อง/ภาพโดย: นนท์ ทีมงานรักบ้านเกิด